Tiệm nhỏ nên thử lên sàn thương mại điện tử khi món hàng là thứ người mua chủ động tìm kiếm và so sánh, khi phần lời vẫn còn sau khi trừ hết các lớp phí của sàn, và khi có người lo đóng gói, trả lời khách, xử lý đánh giá mỗi ngày. Hàng tươi sống, cồng kềnh, hay cần thử tận tay thì thường không hợp.
Chào bạn, đây là Nhà Bán Lẻ. Ai mở tiệm cũng nghe câu: bây giờ không lên sàn là chết. Câu đó đúng với một số tiệm, và sai với không ít tiệm khác. Mình từng thấy những tiệm bán trên sàn rất nhiều đơn mà cuối tháng không còn đồng lời nào, và những tiệm không lên sàn vẫn sống tốt nhờ khách quanh khu. Tập này giúp bạn cân nhắc cho tiệm của mình.
Sàn thương mại điện tử cho tiệm nhỏ những gì?
Thứ quý nhất sàn cho là người mua đang tìm hàng. Mỗi ngày có rất nhiều người mở sàn, gõ tên món họ cần. Nếu món của bạn xuất hiện, bạn có cơ hội bán cho người ở xa mà tiệm không bao giờ với tới.
Sàn cũng lo phần việc mà tiệm nhỏ tự làm rất vất vả: thanh toán, kết nối đơn vị giao hàng, theo dõi đơn. Người mua tin sàn, nên dễ mua ở một gian hàng lạ hơn là chuyển khoản cho một trang mạng xã hội không quen.
Với hàng tiêu chuẩn, có mã, có thương hiệu, người mua biết rõ họ cần gì, sàn là nơi rất hợp. Họ tìm, so sánh, đặt, không cần tư vấn nhiều.
Sàn còn là một nơi để thử: bạn biết được món nào được tìm nhiều, giá thị trường ở khoảng nào, người mua ở những tỉnh nào quan tâm.
Và sàn lấy đi những gì?
Sàn thu nhiều lớp phí: phí trên mỗi đơn, phí thanh toán, phí khi tham gia các chương trình, và nhiều khoản khác tuỳ sàn. Mức phí thay đổi theo thời gian, nên bạn phải đọc điều khoản hiện hành và tính kỹ cho từng món, đừng dựa vào lời kể của người khác.
Cạnh tranh trên sàn rất gắt. Người mua chỉ cần vuốt màn hình là thấy hàng chục gian hàng bán cùng một món, và nhiều người chọn nơi rẻ nhất. Tiệm nhỏ khó cạnh tranh giá với những gian hàng lớn nhập số lượng khổng lồ.
Bạn cũng không thật sự sở hữu khách. Người mua là khách của sàn. Luật sàn thay đổi, thuật toán thay đổi, gian hàng có thể tụt hạng hay bị khoá, và bạn gần như không có tiếng nói.
Cuối cùng là công sức. Gian hàng trên sàn đòi hỏi chuẩn bị đơn đúng hạn, trả lời tin nhắn nhanh, giữ điểm đánh giá cao. Đó là việc hằng ngày, không phải mở gian hàng rồi để đó.
Hàng nào hợp lên sàn, hàng nào không?
Hợp nhất là hàng nhỏ gọn, nhẹ, khó vỡ, không hư hỏng nhanh, và người mua biết rõ mình cần gì: phụ kiện điện thoại, văn phòng phẩm, mỹ phẩm có thương hiệu, đồ gia dụng nhỏ, sách, đồ chơi.
Khó hơn là hàng cần thử tận tay như giày dép, quần áo vừa người, vì tỷ lệ đổi trả cao. Vẫn bán được, nhưng cần mô tả cỡ rất kỹ, ảnh thật rõ, và tính cả chi phí đổi trả vào giá.
Không hợp lắm là hàng tươi sống, hàng dễ vỡ, hàng cồng kềnh, hàng có biên lời mỏng. Phí giao hàng, hư hỏng trên đường, và phí sàn có thể ăn hết lời.
Hàng độc đáo, làm thủ công, có câu chuyện riêng có thể bán tốt trên sàn nếu bạn chụp ảnh và mô tả đủ để nổi bật giữa đám đông, nhưng thường cần thời gian để được biết tới.
Có đủ sức người để vận hành mỗi ngày?
Đây là câu hỏi hay bị bỏ qua. Mỗi đơn trên sàn cần được xác nhận, đóng gói, giao cho đơn vị vận chuyển đúng thời hạn sàn quy định. Trễ hạn thường bị ảnh hưởng điểm, có khi bị phạt theo quy định sàn.
Tin nhắn của khách trên sàn cần được trả lời nhanh. Đánh giá xấu cần được xử lý khéo. Đơn đổi trả, khiếu nại cần theo dõi. Chương trình khuyến mãi của sàn cần được đăng ký, cài đặt.
Nếu bạn đang một mình đứng tiệm từ sáng tới tối, thêm một gian hàng trên sàn có thể làm bạn quá tải, và cả tiệm lẫn gian hàng đều đi xuống.
Hãy tính xem ai sẽ làm những việc đó, vào giờ nào. Nếu câu trả lời là mình làm thêm vào buổi tối, hãy hỏi mình có chịu được như vậy trong nhiều tháng không.
Bắt đầu nhỏ để thử mà không đuối
Nếu quyết định thử, đừng đưa cả tiệm lên sàn một lúc. Chọn một số món hợp nhất, nhỏ gọn, bạn có sẵn hàng ổn định, và biết rõ giá vốn.
Tính lời thật cho từng món sau khi trừ mọi loại phí và chi phí đóng gói, giao hàng. Nếu lời quá mỏng hoặc âm, đừng đưa món đó lên chỉ để có mặt trên sàn.
Theo dõi trong vài tháng: số đơn, lời thật, thời gian bạn bỏ ra, số đơn đổi trả, điểm đánh giá. Sau đó mới quyết định mở rộng, giữ nguyên hay rút lui.
Giữ giá giữa tiệm và sàn ở mức hợp lý để khách quen ở tiệm không cảm thấy thiệt. Sàn là một con đường bán hàng, không phải con đường duy nhất. Với nhiều tiệm nhỏ, khách quen quanh khu vẫn là gốc rễ.
Câu hỏi thường gặp
Mở gian hàng trên sàn có mất phí không?
Việc mở gian hàng và các loại phí thay đổi theo từng sàn và từng thời điểm. Hãy đọc kỹ điều khoản hiện hành trên trang dành cho người bán của sàn, và tính cả những khoản phí phát sinh theo mỗi đơn.
Bán trên sàn có cần đăng ký kinh doanh không?
Các sàn thường yêu cầu thông tin định danh người bán, và việc kinh doanh thường xuyên thường cần đăng ký hộ kinh doanh cùng nghĩa vụ thuế. Quy định đang thay đổi, hãy hỏi cơ quan thuế hoặc bộ phận một cửa ở phường.
Tiệm nhỏ có cạnh tranh được với gian hàng lớn trên sàn không?
Khó cạnh tranh về giá, nhưng có thể khác biệt bằng dịch vụ, ảnh thật, mô tả kỹ, đóng gói cẩn thận và trả lời tận tình. Chọn những món ít gian hàng lớn quan tâm cũng là một hướng.
Có nên bán cùng lúc trên nhiều sàn?
Chỉ nên khi bạn đã vận hành tốt một sàn. Mỗi sàn có quy trình, luật, chương trình riêng. Bán nhiều sàn cùng lúc làm việc quản lý tồn kho và đơn hàng phức tạp hơn nhiều.
Nếu thử bán trên sàn không hiệu quả thì nên làm gì?
Xem lại món hàng có hợp không, giá có cạnh tranh không, ảnh và mô tả có tốt không. Nếu đã thử đủ lâu mà lời thật vẫn không có, rút lui gọn gàng và tập trung vào kênh đang hiệu quả không phải là thất bại.
